حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — atsan atılmaz, satsan satılmaz۷۸ شکل

معنی atsan atılmaz, satsan satılmaz ←
شمار اسم
حالت‌های اسم atsan atılmaz, satsan satılmaz — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیatsan atılmaz, satsan satılmazatsan atılmaz, satsan satılmazıatsan atılmaz, satsan satılmazaatsan atılmaz, satsan satılmazdaatsan atılmaz, satsan satılmazdanatsan atılmaz, satsan satılmazın
منatsan atılmaz, satsan satılmazımatsan atılmaz, satsan satılmazımıatsan atılmaz, satsan satılmazımaatsan atılmaz, satsan satılmazımdaatsan atılmaz, satsan satılmazımdanatsan atılmaz, satsan satılmazımın
توatsan atılmaz, satsan satılmazınatsan atılmaz, satsan satılmazınıatsan atılmaz, satsan satılmazınaatsan atılmaz, satsan satılmazındaatsan atılmaz, satsan satılmazındanatsan atılmaz, satsan satılmazının
اوatsan atılmaz, satsan satılmazıatsan atılmaz, satsan satılmazınıatsan atılmaz, satsan satılmazınaatsan atılmaz, satsan satılmazındaatsan atılmaz, satsan satılmazındanatsan atılmaz, satsan satılmazının
ماatsan atılmaz, satsan satılmazımızatsan atılmaz, satsan satılmazımızıatsan atılmaz, satsan satılmazımızaatsan atılmaz, satsan satılmazımızdaatsan atılmaz, satsan satılmazımızdanatsan atılmaz, satsan satılmazımızın
شماatsan atılmaz, satsan satılmazınızatsan atılmaz, satsan satılmazınızıatsan atılmaz, satsan satılmazınızaatsan atılmaz, satsan satılmazınızdaatsan atılmaz, satsan satılmazınızdanatsan atılmaz, satsan satılmazınızın
آن‌هاatsan atılmaz, satsan satılmazlarıatsan atılmaz, satsan satılmazlarınıatsan atılmaz, satsan satılmazlarınaatsan atılmaz, satsan satılmazlarındaatsan atılmaz, satsan satılmazlarındanatsan atılmaz, satsan satılmazlarının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما