حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — av avlayanın, kemer bağlayanın۷۸ شکل

معنی av avlayanın, kemer bağlayanın ←
شمار اسم
حالت‌های اسم av avlayanın, kemer bağlayanın — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیav avlayanın, kemer bağlayanınav avlayanın, kemer bağlayanınıav avlayanın, kemer bağlayanınaav avlayanın, kemer bağlayanındaav avlayanın, kemer bağlayanındanav avlayanın, kemer bağlayanının
منav avlayanın, kemer bağlayanınımav avlayanın, kemer bağlayanınımıav avlayanın, kemer bağlayanınımaav avlayanın, kemer bağlayanınımdaav avlayanın, kemer bağlayanınımdanav avlayanın, kemer bağlayanınımın
توav avlayanın, kemer bağlayanınınav avlayanın, kemer bağlayanınınıav avlayanın, kemer bağlayanınınaav avlayanın, kemer bağlayanınındaav avlayanın, kemer bağlayanınındanav avlayanın, kemer bağlayanınının
اوav avlayanın, kemer bağlayanınıav avlayanın, kemer bağlayanınınıav avlayanın, kemer bağlayanınınaav avlayanın, kemer bağlayanınındaav avlayanın, kemer bağlayanınındanav avlayanın, kemer bağlayanınının
ماav avlayanın, kemer bağlayanınımızav avlayanın, kemer bağlayanınımızıav avlayanın, kemer bağlayanınımızaav avlayanın, kemer bağlayanınımızdaav avlayanın, kemer bağlayanınımızdanav avlayanın, kemer bağlayanınımızın
شماav avlayanın, kemer bağlayanınınızav avlayanın, kemer bağlayanınınızıav avlayanın, kemer bağlayanınınızaav avlayanın, kemer bağlayanınınızdaav avlayanın, kemer bağlayanınınızdanav avlayanın, kemer bağlayanınınızın
آن‌هاav avlayanın, kemer bağlayanınlarıav avlayanın, kemer bağlayanınlarınıav avlayanın, kemer bağlayanınlarınaav avlayanın, kemer bağlayanınlarındaav avlayanın, kemer bağlayanınlarındanav avlayanın, kemer bağlayanınlarının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما