حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — ayı yavrusu ile oynuyor۷۸ شکل

معنی ayı yavrusu ile oynuyor ←
شمار اسم
حالت‌های اسم ayı yavrusu ile oynuyor — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیayı yavrusu ile oynuyorayı yavrusu ile oynuyoruayı yavrusu ile oynuyoraayı yavrusu ile oynuyordaayı yavrusu ile oynuyordanayı yavrusu ile oynuyorun
منayı yavrusu ile oynuyorumayı yavrusu ile oynuyorumuayı yavrusu ile oynuyorumaayı yavrusu ile oynuyorumdaayı yavrusu ile oynuyorumdanayı yavrusu ile oynuyorumun
توayı yavrusu ile oynuyorunayı yavrusu ile oynuyorunuayı yavrusu ile oynuyorunaayı yavrusu ile oynuyorundaayı yavrusu ile oynuyorundanayı yavrusu ile oynuyorunun
اوayı yavrusu ile oynuyoruayı yavrusu ile oynuyorunuayı yavrusu ile oynuyorunaayı yavrusu ile oynuyorundaayı yavrusu ile oynuyorundanayı yavrusu ile oynuyorunun
ماayı yavrusu ile oynuyorumuzayı yavrusu ile oynuyorumuzuayı yavrusu ile oynuyorumuzaayı yavrusu ile oynuyorumuzdaayı yavrusu ile oynuyorumuzdanayı yavrusu ile oynuyorumuzun
شماayı yavrusu ile oynuyorunuzayı yavrusu ile oynuyorunuzuayı yavrusu ile oynuyorunuzaayı yavrusu ile oynuyorunuzdaayı yavrusu ile oynuyorunuzdanayı yavrusu ile oynuyorunuzun
آن‌هاayı yavrusu ile oynuyorlaruayı yavrusu ile oynuyorlarunuayı yavrusu ile oynuyorlarunaayı yavrusu ile oynuyorlarundaayı yavrusu ile oynuyorlarundanayı yavrusu ile oynuyorlarunun

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما