حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — ayıkla pirincin taşını!۷۸ شکل

معنی ayıkla pirincin taşını! ←
شمار اسم
حالت‌های اسم ayıkla pirincin taşını! — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیayıkla pirincin taşını!ayıkla pirincin taşını!ıayıkla pirincin taşını!aayıkla pirincin taşını!daayıkla pirincin taşını!danayıkla pirincin taşını!ın
منayıkla pirincin taşını!ımayıkla pirincin taşını!ımıayıkla pirincin taşını!ımaayıkla pirincin taşını!ımdaayıkla pirincin taşını!ımdanayıkla pirincin taşını!ımın
توayıkla pirincin taşını!ınayıkla pirincin taşını!ınıayıkla pirincin taşını!ınaayıkla pirincin taşını!ındaayıkla pirincin taşını!ındanayıkla pirincin taşını!ının
اوayıkla pirincin taşını!ıayıkla pirincin taşını!ınıayıkla pirincin taşını!ınaayıkla pirincin taşını!ındaayıkla pirincin taşını!ındanayıkla pirincin taşını!ının
ماayıkla pirincin taşını!ımızayıkla pirincin taşını!ımızıayıkla pirincin taşını!ımızaayıkla pirincin taşını!ımızdaayıkla pirincin taşını!ımızdanayıkla pirincin taşını!ımızın
شماayıkla pirincin taşını!ınızayıkla pirincin taşını!ınızıayıkla pirincin taşını!ınızaayıkla pirincin taşını!ınızdaayıkla pirincin taşını!ınızdanayıkla pirincin taşını!ınızın
آن‌هاayıkla pirincin taşını!larıayıkla pirincin taşını!larınıayıkla pirincin taşını!larınaayıkla pirincin taşını!larındaayıkla pirincin taşını!larındanayıkla pirincin taşını!larının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما