حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — ayrı çanak yapraklılar۷۸ شکل

معنی ayrı çanak yapraklılar ←
شمار اسم
حالت‌های اسم ayrı çanak yapraklılar — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیayrı çanak yapraklılarayrı çanak yapraklılarıayrı çanak yapraklılaraayrı çanak yapraklılardaayrı çanak yapraklılardanayrı çanak yapraklıların
منayrı çanak yapraklılarımayrı çanak yapraklılarımıayrı çanak yapraklılarımaayrı çanak yapraklılarımdaayrı çanak yapraklılarımdanayrı çanak yapraklılarımın
توayrı çanak yapraklılarınayrı çanak yapraklılarınıayrı çanak yapraklılarınaayrı çanak yapraklılarındaayrı çanak yapraklılarındanayrı çanak yapraklılarının
اوayrı çanak yapraklılarıayrı çanak yapraklılarınıayrı çanak yapraklılarınaayrı çanak yapraklılarındaayrı çanak yapraklılarındanayrı çanak yapraklılarının
ماayrı çanak yapraklılarımızayrı çanak yapraklılarımızıayrı çanak yapraklılarımızaayrı çanak yapraklılarımızdaayrı çanak yapraklılarımızdanayrı çanak yapraklılarımızın
شماayrı çanak yapraklılarınızayrı çanak yapraklılarınızıayrı çanak yapraklılarınızaayrı çanak yapraklılarınızdaayrı çanak yapraklılarınızdanayrı çanak yapraklılarınızın
آن‌هاayrı çanak yapraklılarlarıayrı çanak yapraklılarlarınıayrı çanak yapraklılarlarınaayrı çanak yapraklılarlarındaayrı çanak yapraklılarlarındanayrı çanak yapraklılarlarının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما