حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — ayrı taç yapraklılar۷۸ شکل

معنی ayrı taç yapraklılar ←
شمار اسم
حالت‌های اسم ayrı taç yapraklılar — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیayrı taç yapraklılarayrı taç yapraklılarıayrı taç yapraklılaraayrı taç yapraklılardaayrı taç yapraklılardanayrı taç yapraklıların
منayrı taç yapraklılarımayrı taç yapraklılarımıayrı taç yapraklılarımaayrı taç yapraklılarımdaayrı taç yapraklılarımdanayrı taç yapraklılarımın
توayrı taç yapraklılarınayrı taç yapraklılarınıayrı taç yapraklılarınaayrı taç yapraklılarındaayrı taç yapraklılarındanayrı taç yapraklılarının
اوayrı taç yapraklılarıayrı taç yapraklılarınıayrı taç yapraklılarınaayrı taç yapraklılarındaayrı taç yapraklılarındanayrı taç yapraklılarının
ماayrı taç yapraklılarımızayrı taç yapraklılarımızıayrı taç yapraklılarımızaayrı taç yapraklılarımızdaayrı taç yapraklılarımızdanayrı taç yapraklılarımızın
شماayrı taç yapraklılarınızayrı taç yapraklılarınızıayrı taç yapraklılarınızaayrı taç yapraklılarınızdaayrı taç yapraklılarınızdanayrı taç yapraklılarınızın
آن‌هاayrı taç yapraklılarlarıayrı taç yapraklılarlarınıayrı taç yapraklılarlarınaayrı taç yapraklılarlarındaayrı taç yapraklılarlarındanayrı taç yapraklılarlarının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما