حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — dağların şenliği (veya gelin anası)۷۸ شکل

معنی dağların şenliği (veya gelin anası) ←
شمار اسم
حالت‌های اسم dağların şenliği (veya gelin anası) — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیdağların şenliği (veya gelin anası)dağların şenliği (veya gelin anası)ıdağların şenliği (veya gelin anası)adağların şenliği (veya gelin anası)dadağların şenliği (veya gelin anası)dandağların şenliği (veya gelin anası)ın
منdağların şenliği (veya gelin anası)ımdağların şenliği (veya gelin anası)ımıdağların şenliği (veya gelin anası)ımadağların şenliği (veya gelin anası)ımdadağların şenliği (veya gelin anası)ımdandağların şenliği (veya gelin anası)ımın
توdağların şenliği (veya gelin anası)ındağların şenliği (veya gelin anası)ınıdağların şenliği (veya gelin anası)ınadağların şenliği (veya gelin anası)ındadağların şenliği (veya gelin anası)ındandağların şenliği (veya gelin anası)ının
اوdağların şenliği (veya gelin anası)ıdağların şenliği (veya gelin anası)ınıdağların şenliği (veya gelin anası)ınadağların şenliği (veya gelin anası)ındadağların şenliği (veya gelin anası)ındandağların şenliği (veya gelin anası)ının
ماdağların şenliği (veya gelin anası)ımızdağların şenliği (veya gelin anası)ımızıdağların şenliği (veya gelin anası)ımızadağların şenliği (veya gelin anası)ımızdadağların şenliği (veya gelin anası)ımızdandağların şenliği (veya gelin anası)ımızın
شماdağların şenliği (veya gelin anası)ınızdağların şenliği (veya gelin anası)ınızıdağların şenliği (veya gelin anası)ınızadağların şenliği (veya gelin anası)ınızdadağların şenliği (veya gelin anası)ınızdandağların şenliği (veya gelin anası)ınızın
آن‌هاdağların şenliği (veya gelin anası)larıdağların şenliği (veya gelin anası)larınıdağların şenliği (veya gelin anası)larınadağların şenliği (veya gelin anası)larındadağların şenliği (veya gelin anası)larındandağların şenliği (veya gelin anası)larının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما